Werknemers van de Nederlandse wapenfabrikant Destinus, die deze week een rol opeiste bij de Oekraïense aanval op de Krimbrug, hebben zelf in Oekraïne op Russische drones gejaagd. Ook hielpen ze het Oekraïense leger bij het afschieten van aanvalsdrones op Rusland, zelfs drie jaar geleden al. Dat meldt NRC na maandenlang onderzoek en gesprekken met ruim veertig betrokkenen.

Deskundigen op het gebied van oorlogsrecht en ook het ministerie van Defensie reageren in de krant bezorgd. Het ministerie zegt dat "het inzetten van een wapensysteem tegen een partij bij een gewapend conflict rechtstreekse deelname aan vijandelijkheden is".

De experts zien de activiteiten van Destinus als "rechtstreekse deelname aan vijandelijkheden", waarmee ze een gevaar kunnen vormen voor onder meer Nederland. Ook Kamerleden reageren verontrust tegenover NRC.

Drones testen met potentieel grote gevolgen

De krant beschrijft hoe medewerkers in juni 2023 naar het front in Charkiv gingen om hun drones te testen. Het doelwit was 180 kilometer over de grens, bij het Russische Voronezj. De drone vloog het Russische luchtruim binnen, maar wat er daarna is gebeurd is niet met zekerheid te zeggen. Wel is duidelijk dat diezelfde ochtend een onbemand vliegtuigje insloeg in een flatgebouw in Voronezj, met drie gewonden tot gevolg.

Volgens NRC werd binnen het bedrijf niet nagedacht over de consequenties van zo'n aanval, maar ging het erom dat de test een succes zou worden. Volgens de Geneefse Conventies mogen burgers niet zomaar meedoen aan oorlogshandelingen. Iemand die dat doet, verliest zijn status als burger en wordt meteen een legitiem doelwit voor de vijand. Iets waar deskundigen ook op wijzen.

Het bedrijf ontkent tegenover de krant militaire operaties te hebben uitgevoerd en zegt enkel "technische ondersteuning" te hebben verleend.

Daarnaast schrijft de krant dat Nederland de exportpapieren regelde voor de verdedigingsdrones. Destinus-medewerkers testten hun Hornet-drone in Oekraïne door te proberen Russische Shahed-drones neer te halen. NRC beschrijft dat het proces heel moeizaam ging: de drones functioneerden niet goed en stortten regelmatig neer.

Verantwoordelijk voor aanval Krimbrug

Destinus trad deze week naar buiten met de opmerkelijke verklaring dat zijn raketten en drones zijn gebruikt bij de aanval op de Krimbrug, dinsdagochtend. Een deel van de brug werd verwoest. Het was de eerste keer dat het bedrijf zo'n bericht verspreidde over een aanval.

"We vonden het belangrijk om te laten zien dat in Europa ontwikkelde technologie, samen met Oekraïense wapens, een concrete bijdrage kan leveren aan de verdediging van Europa", zei een woordvoerder tegen de NOS.

Het bedrijf is de belangrijkste dronefabrikant van Nederland, met een hoofdkantoor in het Zuid-Hollandse Valkenburg en fabrieken in Hengelo en Born. Nederland heeft er voor honderden miljoenen euro's aan orders geplaatst, om wapens naar Oekraïne te sturen. Kabinetsleden zijn er meerdere keren op bezoek gegaan.

Treinverkeer stilgelegd

Vannacht heeft Oekraïne opnieuw de Krimbrug aangevallen. Door de aanval is naast het autoverkeer ook het treinverkeer over de brug voorlopig stilgelegd, melden de Russische autoriteiten.

Volgens Sergej Aksjonov, het door Moskou aangestelde hoofd van het bestuur van de Krim, wordt de omvang van de schade momenteel in kaart gebracht.

Bron