Vertegenwoordigers van de EU en de E5-landen zullen namens Europa deelnemen aan de volgende ronde gesprekken tussen Oekraïne, Rusland en de Verenigde Staten.
Dat heeft voorzitter van de Europese Raad António Costa gezegd op een persconferentie na afloop van een informele top van EU-leiders in Dublin. De E-5 landen zijn het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Duitsland, Italië en Polen.
Zijkamer
De groep die nu is samengesteld zal voor het eerst rechtstreeks deelnemen aan de gesprekken waar Rusland bij zit. Tot nu toe mochten Europese vertegenwoordigers en de NAVO alleen aansluiten bij voorgesprekken met de VS en Oekraïne. Tijdens de echte gesprekken moesten ze het met een plek in een zijkamer doen.
De vraag of Europa vertegenwoordigd moet worden door één persoon of door een team en wie die rol op zich zou moeten nemen stond centraal in het debat tijdens een topontmoeting van de leiders van de 27 EU-lidstaten in Dublin.
De tijd begon te dringen. Gisteravond meldden de Oekraiense president Zelensky en de Amerikaanse gezanten Witkoff en Kushner dat Europa ook wat Poetin betreft de volgende gespreksronde welkom is aan de hoofdtafel. Vandaag trekt het Kremlin die bewering in twijfel.
Stroeve gesprekken
De volgende gespreksronde zal naar verwachting eind deze maand nog plaatsvinden. Europese leiders konden het tot vandaag maar niet eens worden over wie namens hen aan tafel moet.
Europa wil heel graag een plek een tafel. De toekomst van Oekraïne gaat óók over onze toekomst, benadrukken Europese leiders keer op keer, en daarom moeten we betrokken worden. Ze vrezen dat de Amerikanen en de Russen over hun hoofd nadelige afspraken maken - zonder Europese inbreng.
Dat scenario lijkt nu vermeden, al blijft het Europese wantrouwen richting de Russen groot. In Dublin denkt vrijwel niemand dat Rusland serieus bereid is de oorlog te beeindigen. De gesprekken in Abu Dhabi liepen buitengewoon stroef, zeggen bronnen tegen de NOS. De Amerikaanse president Trump zet zijn onderhandelaarsteam onder grote druk om tastbare resultaten te boeken.
Eén stem
President Poetin zei eerder dat Europa één onderhandelaar moet aanwijzen. Maar dat bepaalt Europa zelf, zegt de voorzitter van de Europese Raad Antonio Costa. Zolang we maar met één stem spreken, aldus de Portugees.
Ook Zelensky drong aan op Europese deelname aan de gesprekken. Volgens hem is dat belangrijk, "omdat de oorlog in Europa plaatsvindt en wij in de toekomst lid worden van de EU". Daar pleit Zelensky al veel langer voor.