Het Zwanenmeer, de Vijfde van Beethoven en kunst- en lichtinstallaties: het is allemaal te zien tijdens het Amsterdam Dance Event (ADE), dat vandaag is begonnen. Het grootste evenement voor elektronische muziek ter wereld viert dit jaar zijn 30-jarig bestaan. Tienduizenden muziekprofessionals en dj's zijn deze dagen in Amsterdam om elkaar te ontmoeten, zaken te doen en op te treden.
Wat ooit begon als een conferentie over dancemuziek voor een paar honderd kenners in debatcentrum De Balie, is uitgegroeid tot een cultureel evenement met onder meer panels, festivals en feesten door de hele stad. Meer dan 300 locaties doen mee, van grote festivallocaties als de Johan Cruijff Arena tot kleine clubs, vinylzaken, theaterzalen, cafés, hockeyclubs en zelfs verzorgingshuizen.
De spreiding van locaties is door de jaren heen toegenomen. ADE speelde zich dertig jaar geleden enkel af in clubs en op locaties in de binnenstad, zoals Paradiso, de Melkweg en Escape. Nu gebeurt er in elk stadsdeel van Amsterdam wel iets, en zelfs daarbuiten.
Zo organiseert de organisatie achter Awakeningsvoor het tweede jaar op rij al zijn feesten in de SugarFactory, de voormalige suikerfabriek in Halfweg.
72 locaties
Die verbreding is ook terug te zien in het kunst- en cultuurprogramma. Zo treden het Nationale Ballet en het Concertgebouworkest op en zijn er dansvoorstellingen, kunstprojecten en audiovisuele installaties te zien, bijvoorbeeld in de Oude Kerk.
Anne van der Weijden is curator van dit onderdeel van ADE. "Toen ik in 2023 begon, deden zo'n twintig locaties verspreid over de stadmee en was ik in mijn eentje verantwoordelijk voor het programma. Dit jaar zijn er 72 locaties, vaak met dagelijks voorstellingen of optredens, en heb ik een team achter me. Daardoor kunnen we niet alleen meer programmeren, maar ook met een breder en diverser aanbod komen."
Waar fondsen de nachtcultuur voorheen links lieten liggen, ziet Van der Weijden steeds meer bereidheid om te investeren in het kunst- en cultuurprogramma van ADE, dat een stichting is. "Dat heeft ervoor gezorgd dat het programma zo heeft kunnen groeien."
Volgens Wiecher Troost, verantwoordelijk voor de programmering van het evenement, worden elektronische muziek en nachtcultuur met name door beleidsmakers steeds serieuzer genomen.
De coronaperiode is daarin een belangrijk kantelpunt geweest, zegt hij. "Sindsdien hebben fondsenveel beter in de gaten wat er leeft onder jongeren in het nachtleven. Jonge en diverse beleidsmakers zijn daarin belangrijke aanjagers geweest."
Niet de hele nacht doorhalen
Elektronische dancemuziek waaide ruim dertig jaar geleden vanuit de VS over naar Europa en vond zijn oorsprong in clubs. Maar daaromheen bestaat een veel bredere cultuur, aldus Troost. "Denk aan dans, videokunst, lichtkunst, decorbouw en andere kunstvormen. Nachtcultuur is veel meer dan raven."
Langzaam maar zeker verdwijnt het beeld dat ADE enkel draait om drugs en feesten die tot diep in de nacht doorgaan. De zwart-gele ADE-vlaggen die tegenwoordig door heel Amsterdam hangen, waren in de beginjaren nog ondenkbaar. Dat was vooral weggelegd voor andere culturele evenementen.
Veel mensen die met dance zijn opgegroeid, willen bovendien niet meer de hele nacht doorhalen in een club, maar wel verbonden blijven met het nachtleven en de cultuur daaromheen, ziet Troost. "Dat is een ontwikkeling die we ook bij andere doelgroepen zien."
Twee woonzorglocaties in de Jordaan doen dit jaar voor het eerst mee aan ADE. "We wilden een keer iets anders doen dan normaal", zegt activiteitenbegeleider Chiara Cherillo van De Rietvinck. Daar vindt vanmiddag een 'ravebingo' plaats.
"We hebben een dj geregeld die een milde vorm van techno draait, afgewisseld met Jordaanse klassiekers", vertelt Cherillo. "Daar hebben we een bingo aan gekoppeld. De winnaar krijgt een nieuwe rollator en een festivalticket." Op een andere locatie, bij de Makroon, staat er morgen een Rollator Rave op de planning.
Zo zag die Rollator Rave eruit:
Met flyers bij cafés in de Jordaan wierf Cherillo vrijwilligers voor de twee evenementen. Het idee erachter was om de jongere en oudere generatie met elkaar in contact te brengen. "We willen dat onze bewoners onderdeel blijven van de maatschappij en betrokken blijven bij wat er speelt in Amsterdam."
De leefwereld van bewoners van een woonzorglocatie is vaak klein, zegt Cherillo. "Als mensen van buiten langskomen, zorgt dat voor extra aandacht. Dat betekent veel voor onze bewoners. We willen ook een bepaald beeld uitdragen: een woonzorglocatie kán meedoen aan ADE."
Grens bereikt
Steeds vaker sluiten Amsterdamse plekken met een eigen achterban aan bij ADE, van een yogastudio die een speciale technosessie organiseert tot een family rave voor ouders en kinderen of een net opgeleverd, toonaangevend pand dat zijn deuren opent voor het publiek.
Troost begrijpt die trend wel. "Je bent onderdeel van iets groters dat in de stad gebeurt." Die verbreding moet volgens hem ook de komende dertig jaar centraal blijven staan." We zitten al op onze grens van 600.000 bezoeker per jaar. Ons doel is niet om nog groter te worden, maar juist om meer gemeenschappen bij ADE te betrekken."