Een maatregel in twee steden tegen fatbikes lijkt te werken, blijkt uit eerste resultaten en reacties. In Enschede geldt overdag een fatbikeverbod in het winkelgebied in de binnenstad. Amsterdam voerde een fatbikeverbod in in het Vondelpark.
De gemeente Enschede kwam als eerste met het verbod, vanwege de vele klachten van winkeliers en publiek over overlast in het centrum. Mensen op fatbikes reden daar veel te hard of voerden stunts uit, waardoor anderen zich onveilig voelden. Gemeentelijke handhavers hebben tot nu toe 33 waarschuwingen en negen bekeuringen uitgedeeld.
Minder onveilige situaties
"Ik kan echt zeggen dat het verbod werkt", stelt wethouder Marc Teutelink van de gemeente Enschede. "We zien dat er veel minder onveilige situaties zijn en we horen die geluiden ook van de winkeliers en de mensen die winkelen."
Ook ondernemersvereniging Winkelhart in het centrum van Enschede deelt dat beeld: "Voor bezoekers is het veel rustiger. Mensen spreken elkaar aan. Die vorm van sociale controle vinden wij als ondernemers wel prettig", zegt voorzitter Nicole Workel-ten Bos.
94 boetes in Amsterdam
De gemeente Amsterdam, die een maand later een fatbikeverbod in het Vondelpark invoerde, zegt ook positieve reacties te krijgen van fietsers en parkbezoekers. Handhavers hebben daar tot begin juli 94 boetes uitgedeeld. De gemeente doet daar nog verder onderzoek naar het effect en komt dit najaar met de resultaten.
Zowel in Enschede als in Amsterdam is gekozen voor een verbod via de APV, de Algemene Plaatselijke Verordening. Daardoor is het een maatregel die door de gemeente kan worden afgekondigd en die alleen geldig is op die specifieke plek.
Juridische houdbaarheid
Verschillende overheden zoeken al langer naar mogelijkheden om de fatbike aan te pakken zonder dat andere elektrische fietsen ook onder het verbod vallen. Enschede en Amsterdam hebben nu vastgelegd dat elektrische fietsen met banden van 7 centimeter of dikker verboden zijn.
Of deze aanpak juridisch houdbaar is, wordt momenteel door de rechter getoetst. Een fatbike-importeur heeft inmiddels een rechtszaak aangespannen tegen het verbod in Enschede. Ingewijden zien deze zaak als een proefproces. De inhoudelijke behandeling in deze civiele zaak is eind januari.
Meer gemeenten overwegen om ook een fatbikeverbod in te stellen, maar willen de resultaten van de proef in Enschede en Amsterdam afwachten, of volgen de rechtszaak nauwgezet.
Het kabinet is van plan om in 2027 een helmplicht in te voeren voor jongeren onder de 18 jaar op fatbikes en e-bikes. Dit najaar moet een voorstel naar de Tweede Kamer.