Op de Westelijke Jordaanoever zijn ook christelijke Palestijnen inmiddels niet meer veilig voor terreur van Israëlische kolonisten. Israël probeerde Amerikaanse christenen te vriend te houden door Palestijnse christenen marginaal te ontzien. Maar in Gaza werd de kerk ook gewoon gebombardeerd, en ook rond Bethlehem verschijnen steeds meer nederzettingen en wordt historisch erfgoed geconfisqueerd door het tot Israëlisch nationaal park te bestempelen.
Tijdens de viering in Israël van de hereniging van Oost- en West-Jeruzalem werden in de oude stad christelijke winkels net zo hard belaagd als islamitische. Een non werd bespuugd.
Oranje hek en wachtpost
Een van de plekken waar men steeds meer last krijgt van de kolonisten is Taybeh, het enige 100 procent christelijke dorp op de bezette westelijke Jordaanoever. Op een rotonde in het oosten van de Westbank kan men links naar Taybeh afslaan. Het bord is er in drie talen. Het Arabisch is, zoals op zoveel plaatsen, doorgekrast.
Op de weg naar het dorp staat een groot, zwaar oranje hek met een wachtpost. Op de andere wegen van de rotonde staat dat er niet. Op de rotonde zelf zijn een militaire post, een kudde kamelen en een bushokje waar vier kolonisten staan. Een van hen heeft een automatisch geweer. Op één rotonde zijn alle factoren aanwezig die het leven in Taybeh, even verderop, onmogelijk maken.
Alleen al dit jaar zijn vijftien gezinnen uit pure ellende vertrokken naar het buitenland, vertelt Bashar Fawadleh, de priester van de katholieke kerk in Taybeh. "De kolonisten kwamen eerst alleen uit het oosten, maar nu voeren ze ook vanuit het westen aanvallen uit. Ze steken auto's in brand, bekladden huizen en stelen ons vee en het land waarvan we afhankelijk zijn".
'Vliegend checkpoint'
Na de dienst heeft iedereen verhalen over land waar ze niet meer bij kunnen, werk in Jeruzalem waar ze niet meer naartoe mogen of de lange wachttijden voor het checkpoint bij de rotonde aan het begin van het dorp. Dat hokje dat daar staat noemen ze een 'vliegend checkpoint'.
Vaak is het onbemand, maar ineens kan daar een Israëlische soldaat staan die alle auto's controleert. Dan kan je onverwacht uren langer onderweg zijn. En dat oranje hek is ook nieuw, vertellen mensen. Op veel andere plaatsen op de Westbank gaan dat soort hekken na verloop van tijd dicht en is alle verkeer over die weg geblokkeerd.
Problemen met export
Dat is de grote angst van Nadim Khouri. Dat hij niet meer in staat zal zijn om het bier dat zijn familie in Taybeh brouwt het dorp uit te krijgen. Nu al worden zendingen voor de christelijke gemeenschappen in Israël vaak tegengehouden in de haven in Israël.
"Er staat nu een zending voor Zwitserland. Ze zeggen dat er een stempel ontbreekt en dat ik de lading terug moet halen en weer opnieuw moet beginnen. De checkpoints voor goederen zijn in handen van de radicaalste Israëlische ministers. Het wordt erger en erger", zegt Khouri. "Kolonisten zijn ook al in de vallei onder de brouwerij geweest. En het buitenland blijft Israël steunen terwijl zij hier voor de problemen zorgen".
Ook vader Bashar Fawadleh voelt zich in de steek gelaten door de internationale gemeenschap. "Ik hoop dat de christenen in Nederland voor ons bidden en van de politiek vragen meer oog voor ons te hebben".
Land onbereikbaar
Of ik de kamelen gezien heb bij de rotonde, vraagt Fawadleh. Ook die staan er net volgens hem. "Wij mogen niet meer bij dat land komen vanwege de militaire post daar. Nu hebben kolonisten daar een kudde kamelen neergezet en claimen ze dat land. Als daar ook nog huizen voor kolonisten komen te staan of het een militaire zone wordt, is ook dat stuk van ons land voor ons onbereikbaar".
Het is een van de vele manieren waarop over de hele bezette Westelijke Jordaanoever steeds meer land de facto, sluipenderwijs maar steeds openlijker, geannexeerd wordt.