Grote Nederlandse bedrijven en andere instellingen stootten afgelopen jaar weer meer CO2 uit. Dat meldt de Nederlandse Emissieautoriteit (NEa) in zijn jaarverslag. De grote uitstoters, die onder het Europese emissiehandelssysteem ETS vallen, produceerden volgens deze nieuwste cijfers in 2025 zo'n 72 miljoen ton CO2. Dat komt neer op een stijging van 2,3 procent.
Drijvende kracht is met name de energiesector, waar voor het eerst sinds 2015 een stijging wordt gezien. Dat komt vooral doordat Nederlandse energiebedrijven in 2025 vaker bijsprongen om stroom op te wekken voor het buitenland.
De productie van energie viel buiten Nederland hier en daar wat tegen, wat ertoe leidde dat Nederland meer stroom heeft uitgevoerd. In België werden bijvoorbeeld de kerncentrales onderhouden, in Duitsland was er minder wind voor de kust en dus minder windenergie en in Oostenrijk en Zwitserland lag het waterpeil laag en was er daardoor minder stroom uit waterkracht.
ETS
Het emissiehandelssysteem ETS is de basis van het Europese klimaatbeleid. Het regelt dat bedrijven rechten moeten kopen voor elke ton CO2 die ze uitstoten. Op die manier hebben ze een prikkel om hun uitstoot te verlagen, en zo geld uit te sparen.
Iets meer dan de helft van de extra uitgestoten CO2 komt volgens de toezichthouder uit kolencentrales. De rest is veroorzaakt door een toename in de verbranding van aardgas, en in mindere mate doordat er restgassen uit de industrie zijn verbrand.
Hoewel de uitstoot van de energiesector toeneemt, ziet de autoriteit dat andere sectoren juist minder CO2 uitstootten. De chemische industrie stootte 1,3 miljoen ton CO2 minder uit. Dat komt voornamelijk doordat grote fabrieken, zoals op Chemelot in Geleen en bij Dow Benelux minderproduceerden. De chemische industrie heeft het in Nederland, net als in de rest van Europa, al langer moeilijk door onder meer hoge energieprijzen.
Biobrandstof
Ook in de luchtvaart is een afname te zien van de CO2-uitstoot, vooral door de inzet van biobrandstoffen. Voorlopige cijfers laten ook een lichte afname zien in de scheepvaart. Dat is opvallend aangezien de scheepvaart door alle geopolitieke spanningen te maken kreeg met langere vaarroutes en dus in theorie juist meer CO2 had moeten uitstoten. De afname die desondanks wordt gezien, wordt nog nader onderzocht.
Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) concludeerde de afgelopen jaren al dat Nederland niet op koers ligt om de nationale klimaatdoelen te halen. Daarbij helpt deze nieuwe toename van de uitstoot ook niet: als de CO2-uitstoot toeneemt, neemt Nederland juist meer opwarming van de aarde voor zijn rekening.
Het emissiehandelssysteem ETS werkt op Europese schaal. Het kan dus zo zijn dat de totale uitstoot daalt, terwijl de uitstoot in Nederland toeneemt. En dat is volgens de NEa precies wat er gebeurt: in de hele Europese Unie nam de uitstoot van CO2 met 1,3 procent af.