Nederlanders zouden minder vlees en meer plantaardige eiwitten moeten eten. Dat staat in de nieuwe Schijf van Vijf, die het Voedingscentrum vandaag presenteert. Het advies is om maximaal 100 gram mager rood vlees per week te eten.
Daarmee gaat het Voedingscentrum verder dan de Gezondheidsraad. Die adviseerde in december nog om maximaal 200 gram rood vlees per week te eten. Volgens het Voedingscentrum is het beter voor het milieu om te minderen.
Wat is de Schijf van Vijf?
In de Schijf van Vijf staan sinds 1953 producten die volgens de wetenschap goed zijn voor de gezondheid. De inzichten daarover zijn sindsdien veranderd en daarmee de Schijf van Vijf. Sinds 2016 wordt ook gekeken naar duurzaamheid van voedsel. Volgens het Voedingscentrum moet je het zien als hulpmiddel voor een gezond en duurzaam voedingspatroon. In het blauwe vak staan water, thee en koffie zonder suiker. In het oranje vak staan volkorenbrood, volkoren pasta's en zilvervliesrijst; producten waar veel vezels in zitten.
De laatste Schijf van Vijf was tien jaar oud. Tussendoor zijn er wel kleine updates geweest, maar geen grote veranderingen zoals nu. Wereldwijd wordt veel onderzoek gedaan naar voeding en eetpatronen. De nieuwe Schijf van Vijf is opgesteld op basis van de nieuwste inzichten waar de meeste wetenschappers het over eens zijn.
De vakken zelf zijn hetzelfde gebleven, maar binnen het roze vak heeft een grote verandering plaatsgevonden. Het advies voor vlees gaat van maximaal 500 gram per week naar 300 gram, waarvan slechts 100 gram mager rood vlees, dus varkensvlees of rundvlees.
De overige 200 gram is voor witvlees, zoals kip. Voor vis is het advies om maximaal 100 gram per week te eten. Ook moeten Nederlanders minder kaas op hun boterham doen: maximaal 20 in plaats van 40 gram per dag.
Minder dierlijke eiwitten dus en meer plantaardig, luidt de aanbeveling. Het Voedingscentrum adviseert om bijna twee keer zoveel linzen en bonen te nemen als eerst. Duurzaamheid is daarin doorslaggevend. Het advies was 120 tot 180 gram per week, dat gaat naar 250 gram per week.
Het zou beter zijn om nog meer peulvruchten te nemen, maar dat is volgens gezondheidsexpert Marije Verwijs van het Voedingscentrum niet realistisch. "Peulvruchten zijn voor veel mensen nog geen onderdeel van hun eetpatroon. Haalbaarheid is ook belangrijk."
'Verandering is hard nodig'
De makers van de nieuwe Schijf van Vijf zeggen dat een gezond, duurzaam en veilig eetpatroon "belangrijker dan ooit" is. Daarom moet het eetpatroon veranderen. "De helft van de Nederlanders heeft overgewicht en 1,2 miljoen mensen kampen met diabetes. Het huidige voedselsysteem is verantwoordelijk voor een derde van de klimaatimpact."
Het Voedingscentrum zegt te benadrukken dat niet alleen consumenten iets moeten veranderen aan hun eetpatroon. "Ook de overheid, producenten en aanbieders hebben veel invloed op de eetkeuzes die mensen maken."
D66-minister Van Essen van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur laat in een reactie weten in het najaar met plannen te komen om de Nederlandse consument te helpen bij een meer plantaardig eetpatroon, zoals prijsafspraken met supermarkten.
Correctie van de redactie:
In dit artikel stond dat het Voedingscentrum in de Schijf van Vijf adviseerde om per week maximaal 100 gram rood vlees te eten, vergelijkbaar met een gehaktbal. Dat klopt niet. Het advies is om maximaal 100 gram mager rood vlees te eten. Gehakt valt onder vet vlees. De kop en tekst van het artikel zijn aangepast.