Opeens was hij er eind vorig jaar, de Vredesraad van Trump. De Amerikaanse president kwam in september 2025 voor het eerst met het plan voor een raad die gezamenlijk de zorg moest gaan dragen voor Gaza. Sindsdien zijn de doelen verbreed: nu gaat het om vredeshandhaving over de hele wereld.
Experts zijn intussen bijzonder kritisch over de organisatie. Er zitten voorlopig vooral autocratische en autoritair-geleide landen in en alleen betalende leden hebben toegang. Verschillende Europese regeringen hebben het lidmaatschap al afgewezen. Wie zitten er dan wel in, en wat wil Trump ermee? Hieronder zes vragen en antwoorden:
Wat zijn de doelen van raad?
Wat Trump nu de Vredesraad noemt, begon in november 2025 met een resolutie van de VN-Veiligheidsraad. Die stemde in met een raad die als een soort overgangsregering zou moeten functioneren voor de wederopbouw en demilitarisering van de Gazastrook tot en met 2027 - een heel beperkt doel dus. Maar kort daarna werd die doelstelling door het Witte Huis verbreed.
De raad is er nu ook voor allerlei andere conflicten in de wereld. In de uitnodiging en de bijgevoegde oprichtingsverklaring, die naar tientallen landen werd gestuurd, werd Gaza zelfs niet meer genoemd. Op de eerste bijeenkomst wordt wel gesproken over miljardensteun voor de wederopbouw van Gaza en de inzet van buitenlandse militairen daar. Vijf landen hebben toegezegd troepen te sturen. Indonesië loopt daarbij voorop met 8000 militairen.
Wat kost het en wie krijgt de echte macht?
Dat Trump de baas is in zijn Vredesraad, lijdt weinig twijfel. Volgens het handvest is hij zelfs voorzitter voor het leven en heeft hij het recht een opvolger aan te wijzen. Landen die permanent lid willen worden, moeten daarvoor zijn uitgenodigd en ten minste 1 miljard dollar betalen als een soort contributie. Wie niet betaalt kan ook lid worden, maar na drie jaar is het aan de voorzitter (Trump) om over verlenging te beslissen.
De meeste macht komt echter niet bij de betalende landen te liggen, maar vermoedelijk bij de Executive Board. Hierin zitten onder anderen de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Rubio, VS-gezant Witkoff, Trumps schoonzoon Jared Kushner en Tony Blair, voormalig premier van Groot-Brittannië. De landen die het meest bijdragen, krijgen een tijdelijke zetel.
Welke kritiek krijgt de raad?
Meteen bij de eerste aankondiging was er kritiek. Trumps Vredesraad lijkt bedoeld als een soort concurrent voor de Verenigde Naties. Daarmee zou die ondermijnend kunnen werken voor de VN. Daarnaast is er internationaal kritiek op het zogenoemde Pay-to-Play-model. Critici vinden het niet bij diplomatie passen dat alleen landen die kunnen en willen betalen invloed krijgen.
Ook is er kritiek op de rol van Trump en de macht die hij zichzelf heeft gegeven binnen de raad. Experts zien er vooral een club van Trump-gezinde landen in, die is gericht op het uitvoeren van Trumps plannen. Dat het nieuwe gremium de Amerikaanse belangen centraal stelt, lijkt ook af te leiden uit het logo dat voor de raad is ontworpen: een door olijftakken geflankeerde wereldbol waarop alleen Amerika te zien is, met Washington D.C. ongeveer in het midden.
Welke landen doen mee?
Trump heeft zo'n zestig landen uitgenodigd. Meer dan twintig landen hebben die uitnodiging aanvaard: Argentinië, Armenië, Azerbeidzjan, Bahrein, Bulgarije, Hongarije, Indonesië, Jordanië, Kazachstan, Kosovo, Mongolië, Marokko, Pakistan, Paraguay, Qatar, Saudi-Arabië, Turkije, de VAE, Oezbekistan en uiteraard de VS waren bij de ondertekening op 22 januari aanwezig. El Salvador en Israël hebben het handvest later eveneens ondertekend.
Een aantal Europese landen heeft de uitnodiging afgewezen, waaronder Frankrijk en Duitsland. Een deel heeft nog niet formeel gereageerd, waaronder Nederland. Ook China, India en Rusland zijn onder de landen die nog niets hebben laten weten. Dat geldt ook voor Australië, een belangrijke strategische partner voor de VS.
Canada was wel uitgenodigd, maar nadat de Canadese premier een kritische toespraak had gehouden, trok Trump die uitnodiging weer in.
Welke landen hebben zich gemeld als waarnemer?
Een aantal landen heeft laten weten alleen als waarnemer aanwezig te zijn bij de eerste vergadering in Washington van Trumps Vredesraad. Daaronder zijn Duitsland, Noorwegen, Zwitserland, Italië het Verenigd Koninkrijk en Mexico, maar ook de Europese Unie. Dat stuit weer op "verbazing" van Frankrijk, dat stelt dat de EU daarvoor geen mandaat heeft.
Wat zeggen deskundigen?
Deskundigen die we eerder spraken waren niet mild over Trumps intitiatief. Nico Schrijver, emeritus hoogleraar volkenrecht aan de Universiteit Leiden schetste de nieuwe raad als "bijna een parallelle Veiligheidsraad, maar dan met één voorzitter: Trump, met één voertaal: Engels, en met als hoofdkantoor Trumps buitenverblijf Mar-a-Lago".
De manier waarop de rol van Trump in het handvest staat omschreven, noemde Schrijver "grotesk". Ook signaleerde hij dat de deelnemende landen opvallend vaak landen zijn zonder werkende democratie.
Rob de Wijk, oprichter van het Den Haag Centrum voor Strategische Studies, ziet de Vredesraad als 'een Trump-show'. "Hij bepaalt wie de leden zijn en wat de agenda is. Het wordt gekscherend het nieuwe keizerlijke hof van Trump genoemd, en dat is het ook wel een beetje."
Joachim Koops, hoogleraar veiligheidsstudies aan de Universiteit Leiden noemde de opzet van de raad amateuristisch. "Het charter zou van een tuindersvereniging kunnen zijn. Waar zijn de stafleden en de infrastructuur? Het is Trumps persoonlijke project om zakendeals te sluiten. Landen die zich hebben aangesloten, verwachten voordeeltjes of zijn bang voor vergelding. Het is een grote farce." In het beste geval ziet Koops het als een politiek forum. "Maar als VN zou ik me geen zorgen maken."