De overleden Amerikaanse zedendelinquent Jeffrey Epstein heeft in 2011 een replica besteld van het kunstwerk Dekindermoord te Bethlehem van Cornelis van Haarlem. Dat blijkt uit de recent vrijgegeven Epstein-files. Het Frans Hals Museum, waar het origineel hangt, noemt de aankoop door Epstein "volstrekt ironisch".
Op het schilderij uit 1591 is een Bijbels tafereel te zien waarin soldaten in opdracht van koning Herodes jongetjes van twee jaar en jonger op wrede wijze vermoorden.
Uit mailverkeer blijkt dat Epstein een bedrijf heeft gevraagd om voor 2000 dollar een replica van het werk te maken. Hij wilde het kunstwerk van bijna 3 bij 3 meter in de hal van een van zijn woningen hangen.
Een e-mail uit de Epstein-files over 'The Massacre of the Innocents', zoals het werk in het Engels heet:
Medewerkers van het Frans Hals Museum zijn verbaasd dat het werk in de Epstein-files is opgedoken. "Het is volstrekt ironisch dat zo'n wreed iemand als Epstein zo'n schilderij wilde hebben, dat juist een waarschuwing tegen de wreedheid was", zegt Christi Klinkert, senior conservator oude kunst tegen NH Nieuws.
De Haarlemse schilder maakte het werk in opdracht van het stadsbestuur. Het tafereel moest als waarschuwing dienen. "Wees een eerlijk en rechtvaardig vorst, geen wrede tiran", legt Klinkert uit.
Volgens de conservator maakt het werk nog steeds indruk op bezoekers. "Het zijn vooral de angst en wanhoop van de moeders en de kindertjes die pijn lijden die de mensen vaak het meest aangrijpen."
Contact
Het Frans Hals Museum verkoopt digitale versies van het kunstwerk aan derden. Het is niet duidelijk of de medewerkers van Epstein op die manier contact hebben gehad met het museum.
Klinkert: "Een heleboel mensen vragen iedere dag afbeeldingen van het museum. Wij hebben geen zicht op wat mensen ermee doen. Meestal is het voor publicaties of onderzoek, maar in dit geval kan het voor een zedendelinquent zijn geweest. Van Haarlem zou zich in ieder geval omdraaien in zijn graf."
Wie komen voor in de documenten van Epstein? Je leest er over in deze special: