De inwoners van de gemeenten Hilversum en Wijdemeren stemmen volgende maand niet mee bij de gemeenteraadsverkiezingen. Omdat de twee gemeenten samengaan, kunnen de inwoners pas op 18 november 2026 naar de stembus.
Het 'uitstel' van de verkiezingen in Hilversum en Wijdemeren komt doordat de instemming van de Eerste en Tweede Kamer met de fusie wordt verwacht na de gemeenteraadsverkiezingen, legt NH Nieuws uit.
De Tweede en Eerste Kamer nemen dat besluit waarschijnlijk in het voorjaar. Het is een formaliteit, maar Hilversum en Wijdemeren houden daardoor in november zogenoemde herindelingsverkiezingen.
Nederland telt sinds 1 januari 2023 in totaal 342 gemeenten. Dat zijn er een stuk minder dan dertig jaar geleden: toen waren er nog 774 gemeenten. Vooral in de jaren 90 en de jaren nul gingen tal van gemeenten samen. De belangrijkste reden was meestal dat het goedkoper is om bepaalde taken samen te voegen.
In feite is dat ook de reden voor de fusie van het kleine Wijdemeren - met Loosdrecht, Kortenhoef en 's-Graveland als belangrijkste kernen - met grote buur Hilversum (bijna 100.000 inwoners).
Financieel toezicht
Wijdemeren met z'n 24.000 inwoners is sinds 1 januari 2002 zelf een fusiegemeente en kampte langdurig met financiële problemen. In 2023 werd de gemeente zelfs een jaar lang onder financieel toezicht gesteld door de provincie Noord-Holland.
Voor elke uitgave, zoals het onderhoud van wegen of de riolering, moest de gemeente toestemming vragen aan de provincie. Bovendien kampte de gemeente met een personeelstekort.
Het lukte Wijdemeren om voor 2024 een sluitende begroting te presenteren. Maar toen had de gemeenteraad het principebesluit om te fuseren al genomen. "Zelfstandigheid is op zich mooi, maar daarmee bewijzen we onze inwoners geen dienst", sprak PvdA/GroenLinks-raadslid Wilna Wind in oktober 2023. Zij wees op de nog steeds precaire financiële situatie, maar zei ook dat de dienstverlening van de gemeente nog altijd tekortschoot. Bovendien betaalden de inwoners hoge gemeentelijke lasten.
Er waren verschillende fusiekandidaten, maar al snel bleek dat Hilversum voor een meerderheid van de gemeenteraad de meest logische partner was. Sommige inwoners hadden twijfels en vroegen zich af waarom ze zich niet over het samengaan konden uitspreken.
Maar de fusie op 1 januari 2027 tot de nieuwe gemeente Hilversum is een feit, op voorwaarde dus dat de Eerste en Tweede Kamer ermee instemmen.
Torenhoge financiële druk
Sommige inwoners blijven twijfels houden over de fusie. Carnavalsverenigingen de Schuimlikkers in Ankeveen en de Turftrappers in Kortenhoef vrezen dat ze dit weekeinde voor het laatst een carnavalsoptocht kunnen houden. Nu krijgen ze nog voor een schappelijk prijsje een vergunning. Mogelijk dat 'Hilversum' daarvoor veel meer geld vraagt, vrezen ze.
"Verenigingen die onze dorpen al jarenlang omtoveren tot een feestelijk hart van het carnaval, mogen straks niet bezwijken onder torenhoge financiële druk vanuit Hilversum", zei Stijn Visée, op 18 november BBB-lijsttrekker in Hilversum/Wijdemeren, bij NH Nieuws. "Als lid van de Raad van Elf weet ik hoe hard de vrijwilligers werken. Het is onbestaanbaar dat dit prachtige carnavalsfeest straks onbetaalbaar wordt door Hilversumse bureaucratie."